آیت الله مدرسی: قانون اساسی یکی از خاستگاه‌های رهنمودهای رهبری است

به گزارش خبرنگار مهر، آیت‌الله محمدرضا مدرسی یزدی عضو فقهای شورای نگهبان در سخنرانی خود در همایش حقوق ملت و آزادی‌های مشروع در منظومه فکری رهبر انقلاب با تأکید بر نقش هدایت‌گران الهی در مسیر سعادت جوامع گفت: دشمنان تلاش کرده بودند تا ملت‌ها نتوانند حقوق خود، حقوق کشورشان و حقوق مسلمانان را به‌درستی بشناسند و در ظلمات برنامه‌ریزی‌شده استکبار، از حقیقت دور بمانند.

وی افزود: اگر هدایت‌های اولیای الهی و رهبران الهام‌بخش نبود، در این فضای ظلمانی بسیاری از حقایق برای ملت‌ها ناشناخته می‌ماند و امکان گمراهی بسیار بالا بود.

وی افزود: جامعه برای عبور از این مسیر پیچیده نیازمند «راهبری خضرگونه» است و بدون چنین هدایتگرانی، دست‌یابی به سعادت دنیا و آخرت دشوار خواهد بود.

آیت‌الله مدرسی یزدی با اشاره به جایگاه رهنمودهای رهبر معظم انقلاب، تصریح کرد: علاوه بر متن بیانات ایشان، رفتارها و عملکردهای رهبر انقلاب نیز باید مورد توجه قرار گیرد؛ چراکه این مجموعه می‌تواند راه نجات امت‌ها باشد.

عضو فقهای شورای نگهبان، قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران را یکی از خاستگاه‌های مستقیم اندیشه‌ها و رهنمودهای رهبر انقلاب دانست و ادامه داد: قانون اساسی، بخش مهمی از مبانی این هدایت‌ها را در خود جای داده است، اما خاستگاه اصلی همه این اندیشه‌ها اسلام و منابع اصیل اسلامی شامل قرآن کریم و سنت پیامبر اکرم (ص) است.

وی تأکید کرد: برای شناخت صحیح مسیر، باید به این منابع و راهنمایی‌های مبتنی بر آن‌ها توجه داشت تا امت اسلامی بتواند در برابر توطئه‌های پیچیده استکبار جهانی با بصیرت عمل کند.

آیت‌الله محمدرضا مدرسی یزدی با تأکید بر اهمیت فهم دقیق مبانی فکری و نظری رهبر معظم انقلاب، اظهار کرد: هدایت‌های مقام معظم رهبری بر پایه اندیشه‌هایی استوار است که ریشه در منابع اصیل اسلامی دارد.

وی گفت: اندیشه‌های ایشان بسیار روشن‌گر است، اما همان‌گونه که در فهم متون فقهی نیز گاه ممکن است برداشت‌های نادرست یا اشتباهاتی رخ دهد، در تحلیل بیانات رهبری نیز نیازمند دقت و مراجعه به مبانی هستیم.

عضو فقهای شورای نگهبان با اشاره به سنت علمی فقهای بزرگ افزود: فقهای ما دو نوع کتاب دارند؛ بخشی از آن‌ها شامل متون فتاوا و رساله‌های عملیه است و بخش دیگر کتاب‌هایی است که اسناد، مدارک و مبانی همان مطالب را تبیین می‌کند. بسیاری از علما ده‌ها جلد از کتاب مرحوم سید محمدکاظم یزدی و دیگر آثار فقهی را کلمه به کلمه بررسی کرده‌اند و صدها شرط و نکته ظریف از این متون استخراج شده است.

وی تصریح کرد: برای فهم صحیح رهنمودهای مقام معظم رهبری نیز باید همین مسیر طی شود. ملت ما باور دارد که جمال و حقیقت کلام ایشان، خود حجت است؛ با این حال مراجعه به مبانی و روش تبیین‌شده توسط ایشان، فهم عمیق‌تری فراهم می‌کند. خداوند سایه ایشان را مستدام بدارد.

آیت‌الله مدرسی یزدی با بیان اینکه ریشه اصلی اندیشه‌های رهبری در قرآن، سنت پیامبر اکرم (ص) و معصومین (ع) است، تأکید کرد: قرآن کریم پایه و اساس همه هدایت‌هاست. خداوند متعال انسان را کریم آفرید و همه آنچه در آسمان‌ها و زمین است، برای بهره‌مندی انسان قرار داده است.

وی با اشاره به آیات مربوط به کرامت انسانی افزود: در آیات متعدد قرآن، خداوند بر این نکته تأکید کرده که همه هستی در اختیار بشر قرار داده شده است؛ خلق لکم ما فی الارض جمیعاً. این یعنی حقوق انسان از سوی خداوند در آفرینش تثبیت شده است.

عضو فقهای شورای نگهبان ادامه داد: در قرآن بارها آمده است که إنَّ اللهَ لَذو فَضلٍ عَلَی النّاس؛ این لطف و فضل الهی در چهار سوره بقره، یونس، نمل و غافر تکرار شده و نشان می‌دهد که هدایت، نعمت و حقوق بشر از منظر قرآن امری الهی و عام برای همه انسان‌هاست.

وی خاطرنشان کرد: برای فهم دقیق اندیشه‌های رهبر معظم انقلاب باید به این ریشه‌ها و حقایق قرآنی توجه کرد؛ چراکه مبنای سخنان ایشان بر همین کرامت انسانی و هدایت الهی استوار است.

آیت‌الله مدرسی یزدی با اشاره به مبانی قرآنی حقوق انسان، اظهار کرد: قرآن کریم پیامبر اسلام (ص) را «رحمت برای جهانیان» معرفی کرده و این نشان می‌دهد که حقوق الهی، اختصاص به گروه یا قوم خاصی ندارد و همه انسان‌ها را دربر می‌گیرد.

وی با بیان اینکه حکم و قانون‌گذاری تنها از آنِ خداوند است، افزود: هیچ قدرت، دانشمند یا صاحب‌نفوذی حق ندارد حکمی خلاف آنچه خداوند مقرر کرده است صادر کند؛ چه در حوزه تکوین و چه در حوزه تشریع. تنها پیامبران، اوصیا و نمایندگان راستین آنان هستند که مأذون به بیان و اجرای این احکام‌اند.

عضو فقهای شورای نگهبان تصریح کرد: خداوند حقوق فراوانی به انسان‌ها بخشیده و در عین حال راه را بر هر گونه تعدی به این حقوق بسته است. این حقوق باید توسط کسانی که از سوی خداوند تعیین شده‌اند اجرا و تبیین شود.

آیت‌الله مدرسی یزدی با اشاره به جایگاه عدالت در اسلام یادآور شد: خداوند عادل است و پیامبر اکرم (ص) نیز مأمور به اجرای عدالت میان مردم بود. ایشان حتی در برابر حقوق غیرمسلمانان نیز نهایت دقت را به خرج می‌دادند و روایت‌های بسیاری از رعایت حقوق دیگران توسط رسول خدا وجود دارد؛ تا آنجا که حتی فرد یهودی می‌توانست با صراحت و درخواست تند، طلب خود را از پیامبر مطالبه کند.

وی با بیان اینکه رعایت حقوق مردم از اصول بنیادین حکومت اسلامی است، افزود: امیرالمؤمنین (ع) نیز بارها مردم را به بیان حق و ارائه مشورت عادلانه دعوت کرده‌اند. اصل شورا یکی از عناصر کلیدی اداره جامعه است و قرآن کریم امر مردم را با شورا پیوند زده است.

آزادی‌های عقلانی و مشروع، جزو حقوق الهی مردم است

آیت‌الله مدرسی یزدی گفت: در کتاب‌های سیره می‌بینیم که پیامبر اسلام در برخی موارد حتی با وجود اینکه نظر شخصی‌شان درست‌تر بود به نظر اکثریت مردم احترام گذاشتند؛ از جمله در ماجرای جنگ بدر درباره اسیران و در جنگ احد درباره شیوه مقابله. این در حالی بود که در مواردی که با حکم قطعی الهی مواجه بودند، طبعاً امکان تبعیت از رأی مردم وجود نداشت.

وی با اشاره به روایتی منسوب به امیرالمؤمنین (ع) افزود: در منابعی از اهل‌سنت نقل شده است که رسول خدا فرمودند: با اهل‌بیت من مشورت کنید و سپس از آنان پیروی نمائید. این روایت نشان می‌دهد که مشورت‌پذیری و رعایت نظر جمع، حتی در بالاترین سطح نیز جایگاه ویژه دارد.

عضو فقهای شورای نگهبان تأکید کرد: آزادی‌های عقلانی و مشروع، جزو حقوق الهی مردم است. خداوند برای انسان‌ها آزادی‌هایی قرار داده تا بتوانند از مواهب الهی بهره بگیرند. در قرآن کریم آمده است که خداوند پلیدی‌ها را بر مردم حرام کرده و بسیاری از سختی‌ها و قیود غیرضرور امت‌های پیشین را در شریعت اسلام برداشته است. این‌ها نشانه رحمت، سهولت و کرامت در دین الهی است.

وی خاطرنشان کرد: شناخت این مبانی برای فهم صحیح رهنمودهای رهبر معظم انقلاب نیز ضروری است؛ چراکه ایشان نیز در امتداد همین مبانی قرآنی و نبوی، هدایت جامعه را بر عهده دارند.

مدرسی یزدی با تشریح معنای حقیقی آزادی در منطق اسلام، اظهار کرد: بسیاری از محدودیت‌هایی که در شریعت مطرح شده‌اند، در واقع برای حفظ آزادی انسان است؛ نه برای تضییع آن. اگر انسان حجاب اسلامی را رعایت کند، در حقیقت آزادی خویش را حفظ کرده است؛ زیرا خود را از اسارت نگاه‌های ابزاری، تمایلات نفسانی و بردگی نفس امّاره رها می‌کند.

وی افزود: آزادی حقیقی، رهایی از هرگونه بندگی غیرخداست. انسان وقتی خود را از تعلقات ناحق و سلطه‌های غیرالهی آزاد می‌سازد، به آزادی مطلق، یعنی بندگی خداوند دست می‌یابد. این همان گوهری است که قرآن و سنت بر آن تأکید دارند.

عضو فقهای شورای نگهبان با بیان اینکه خیر دنیا و آخرت با تقوا گره خورده است، تصریح کرد: تقوا مسیر سعادت انسان در دنیا و آخرت است و هیچ‌کس بدون تقوا به خیر واقعی نمی‌رسد. هرچه انسان در مسیر تقوا حرکت کند، هم در زندگی دنیوی به آرامش و عزت می‌رسد و هم آخرت خود را آباد می‌کند.

وی در پایان ابراز امیدواری کرد: امیدواریم همه ما به برکت هدایت‌های الهی و تمسک به تعالیم پیامبر اکرم (ص) و اهل‌بیت (ع)، مسیر آزادی حقیقی، تقوا و سعادت دنیا و آخرت را بپیماییم.